skip to main content

Chemie-spoor - Effecten

Het Chemie-spoor en de Kader Richtlijn Water

Bijlage II van de KRW vermeldt dat de waterbeheerder de kans moet vaststellen dat de doelen van de KRW niet behaald worden. Die kans wordt enerzijds vastgelegd door te evalueren of er één of meer normen worden overschreden; indien dat het geval is voldoet de waterkwaliteit niet, anders wel (alle stoffen onder de norm). De kans dat de doelen niet behaald worden, wordt met de sleutel factor Toxiciteit specifieker samengevat dan ‘voldoet wel of niet’ in het begrip ‘toxische druk'. Dat begrip is de bedoelde kans, en die wordt zoals elke kans samengevat op een schaal van 0 – 1 of 0 – 100%, de fractie of het percentage soorten dat potentieel wordt aangetast. Dit levert dus een graduele kans op effecten op soorten. Bij het gebruik van het Chemie-spoor voor de afleiding van maatregelen is het belangrijk dat de berekende kans gerelateerd is aan werkelijke effecten.

Relatie toxische druk en belemmeringen

Diverse studies hebben de berekende kans op effecten - de toxische druk - vergeleken met daadwerkelijke ecologische effecten, in zowel gecontroleerde blootstellingscondities (mesocosm-onderzoek) als in aquatische ecosystemen in Europa en Nederland. Uit die studies is gebleken, dat een toenemende toxische druk co-varieert met een grotere kans op nadelige effecten (mesocosm-onderzoek) en hogere belemmeringen voor het handhaven van of herstel naar een goede ecologische toestand (monitoring-onderzoek). De resultaten van de studies worden verder uiteengezet op de pagina Interpretatie.

Uitleg

Er is vrijwel altijd sprake van diverse drukfactoren die tegelijk de ecologische toestand beïnvloeden. Daardoor ontstaat het volgende beeld, als de toxische druk toeneemt (X-as) maar in de watersystemen ook de overige drukfactoren variëren.

Bij een hoge toxische druk is duidelijk dat die belemmerend werkt voor de ecologische toestand (X-rood leidt tot Y-rood). Bij een lagere toxische druk kunnen echter lage en hoge ecologische scores voorkomen. De lage waarden op de Y-as ontstaan door de andere drukfactoren. Ook is het belangrijk te weten dat er interacties kunnen zijn, waarbij verhoogde toxische druk bijvoorbeeld weinig zichtbare effecten heeft omdat er bijvoorbeeld extra veel voedingsstoffen aanwezig zijn. De (mengsel)toxische druk is dus wel een maat die aangeeft dat toxiciteit belemmerend werkt, maar niet een maat die exact voorspelt wat de lokale ecologische toestand zal zijn.

De Kader Richtlijn Water benoemt ook het benodigde niveau van zuiveringsinspanning, dat niet mag stijgen. Dit wordt op een andere manier dan ecologie beïnvloed door de chemische toestand van het water. De impact kan berekend worden met het raamwerk voor berekenen van zuiveringsopgave-inspanning.

Direct naar:

  1. Werken met het Chemie-spoor

    Waterbeheerders werken met het Chemie-spoor binnen een watersysteemverkenning.

    Verder lezen

  2. Chemie-spoor – principes en onderbouwing

    De werking van het Chemie-spoor bestaat uit het omrekenen van concentraties van stoffen naar de toxische druk van stoffen, stofgroepen en totale mengsels, gevolgd door de indeling in de vijf gradaties van chemische verontreiniging.

    Verder lezen

  3. Chemie-spoor

    Klik hier voor algemene informatie over het Chemie-spoor.

    Verder lezen

  4. Rekentool

    Klik hier om direct naar de pagina met de chemie rekentool te gaan.

    Verder lezen